Kadıovacık Biyoevi, insana ve çevreye saygılı yapılaşmanın öncü bir örneğini ortaya koymak amacıyla yapı biyolojisi ve ekolojisi ilkeleri doğrultusunda tasarlandı. İkisi konut, biri ofis olmak üzere üç bağımsız birimden oluşan tek katlı yapı, aynı zamanda Yapı Biyolojisi ve Ekolojisi Enstitüsü’nün (YBE) çalışma mekânına ev sahipliği yapıyor.

Üç bağımsız birimin ihtiyaçlarının tek katlı bir kurgu içinde çözülmesi, Urla’nın uzun yaz mevsimlerinde açık alan kullanımını teşvik eden iklimsel koşulları ve ova–dağ manzarasının sunduğu güçlü görsel ilişki, tasarımın temel girdilerini oluşturdu. Bu doğrultuda teraslar güneybatı yönelimine açılırken, yapı kütlesinden uzanan hacimler terasları birbirinden ayrıştırarak her bir birim için yarı özel dış mekânlar tanımladı. Ardışık biçimde kurgulanan kırma ve düz çatı yüzeyleri ise kütleye farklı yükseklikler ve ritimler kazandırırken, yapının ölçeğini parçalayarak yan yana dizilmiş köy evlerini anımsatan bir yerleşim karakteri oluşturdu.

Türkiye’de bina ölçeğinde yaşam döngüsü analizi yapılan ilk yapı olan Kadıovacık Biyoevi’nin metrekare başına brüt karbon salımı, yurt dışındaki benzer iyi örneklerin neredeyse yarısı düzeyindedir. Yapıda, kullanım ömrü sonunda atık oluşturmayan ve biyoçözünür nitelikteki yapı malzemelerine öncelik verildi.

Uzun ömürlülük ve deprem dayanımı hedefiyle sedir ağacından ahşap karkas olarak tasarlanan taşıyıcı sistem; toprak bloklar, Türkiye’de ilk kez uygulanan sıkıştırılmış toprak paneller, kil sıva ve doğal boyalarla tamamlandı. İç mekân ikliminde nemi dengeleyen ve havayı temizleyen bu doğal bileşenler, zehirsiz yapıları sayesinde hem uygulama hem de kullanım sürecinde sağlıklı bir iç ortam oluşmasına katkı sağladı.

Yapının mimari tasarımı, enerji tüketimini en aza indirmeyi ve pasif iklimlendirme stratejilerinden azami ölçüde yararlanmayı hedefledi. Kışın yatay, yazın ise daha dik açıyla gelen güneş ışınları dikkate alınarak tasarlanan pencere ve gölgelendirme sistemleri, gün boyunca doğal ışıktan doğrudan ve dolaylı olarak en üst düzeyde yararlanılmasını sağladı.

Yapının güney ve batı cephelerinde yaz sıcağına karşı yüksek termal kütleye sahip çift kerpiç dolgulu duvar detayı uygulandı; kışın ısı kayıplarının daha yüksek olabileceği kuzey ve doğu cephelerinde ise saz kamışı levhalarla desteklenen yüksek performanslı yalıtım çözümleri geliştirildi. Böylece yapay iklimlendirme ihtiyacı ve enerji tüketimi minimuma indirildi. Yaz aylarında ise baca etkisi oluşturacak şekilde tasarlanan bant pencereler sayesinde iç mekânda doğal havalandırma ve serinlik sağlandı.

Bu çözümlere ek olarak, havalandırma boşluklu çinko çatı altında selüloz yalıtım, ahşap döşeme altında ise perlit yalıtım kullanıldı. Su ihtiyacında dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla çift hatlı bir su tesisatı kurgulandı. Çatılarda toplanan yağmur suları sarnıçlarda depolanarak kurak yaz dönemlerinde bahçe sulamasında değerlendirilirken, şebeke suyu lavabo, duş ve çamaşır gibi evsel kullanımlara ayrıldı.

Kadıovacık Biyo-evi ile ilgili kapsamlı sunum ve teknik bilgiye biyoev.tr üzerinden ulaşılabilir.